Wybór stołu do jadalni, salonu lub przestrzeni na świeżym powietrzu wiąże się z uwzględnieniem kilku kwestii, takich jak sposób użytkowania, dostępna powierzchnia oraz rodzaj materiałów. Kamień naturalny jest wykorzystywany do produkcji mebli o różnorakich kształtach i wymiarach, a jego wygląd uzależniony jest od rodzaju skały, układu minerałów a także sposobu wykończenia powierzchni. Poszczególne płyty mogą różnić się odcieniem, rozmieszczeniem żyłek i intensywnością wzoru, dlatego dwa blaty zrealizowane z tego samego rodzaju kamienia nie za każdym razem wyglądają identycznie.
Stoły z kamienia naturalnego występują w wielu wariantach, od prostych form geometrycznych po modele o nieregularnych krawędziach. Przy wyborze znaczenie ma nie tylko wygląd blatu, lecz też jego grubość, ciężar i sposób połączenia z fundamentem. Te elementy wpływają na konstrukcję mebla, sposobów jego ustawienia oraz późniejsze przenoszenie.
W produkcji blatów stołowych używa się w głównej mierze granit, marmur, kwarcyt a także trawertyn. Każdy z tych materiałów ma inne właściwości, które warto uwzględnić przed podjęciem wyborów. Granit jest skałą o zwartej strukturze, ale jego odporność na zabrudzenia zależy też od konkretnego rodzaju kamienia i zastosowanej impregnacji. Marmur odznacza się charakterystycznym użyleniem, jednak może reagować na kontakt z substancjami kwaśnymi, takimi jak sok z cytryny czy ocet. Na powierzchni mogą wtedy pojawić się matowe ślady, których nie trzeba mylić ze powszechnym zabrudzeniem. Kwarcyt ma zróżnicowaną kolorystykę i strukturę, a jego parametry należy oceniać na bazie rzeczywistego rodzaju skały. Trawertyn zawiera naturalne pory, które mogą zostać wypełnione w trakcie obróbki albo pozostawione jako widoczny detal wykończenia. W praktyce rodzaj kamienia wpływa na sposób czyszczenia, podatność na niektóre uszkodzenia i zakres niezbędnej pielęgnacji. Warto też sprawdzić, czy powierzchnia jest polerowana, szczotkowana, matowa czy wykończona w inny sposób, ponieważ zmienia to jej wygląd oraz widoczność śladów normalnego użytkowania.
Podczas planowania miejsca na stół trzeba uwzględnić jego wymiary wraz z przestrzenią potrzebną do odsuwania krzeseł i swobodnego przechodzenia. Duży blat może świetnie wypełniać przestronną jadalnię, ale w mniejszym pomieszczeniu utrudniać poruszanie się. Znaczenie ma także kształt. Prostokątne modele łatwo ustawić przy ścianie albo wzdłuż osi pomieszczenia, natomiast okrągłe mogą ułatwiać rozmieszczenie miejsc siedzących bez wyraźnie wyodrębnionych końców stołu. Stół z blatem z kamienia wymaga przy tym odpowiednio dobranej podstawy, która przeniesie ciężar płyty i obciążenia wynikające z powszechnego użytkowania. Nie każdy stelaż przeznaczony do mebli drewnianych będzie świetny dla ciężkiego blatu kamiennego. Przed montażem trzeba sprawdzić nośność konstrukcji, stabilność połączeń a także możliwość bezpiecznego ustawienia mebla na danej posadzce. W sytuacji dużych formatów istotne są także warunki transportu i wniesienia, w tym szerokość drzwi, schodów a także przejść. Te ograniczenia najlepiej uwzględnić na etapie planowania, ponieważ późniejsza zmiana położenia ciężkiego stołu może wymagać pomocy kilku osób.
Codzienna pielęgnacja kamiennego blatu powinna uwzględniać właściwości konkretnego materiału. Do usuwania typowych zabrudzeń zazwyczaj wystarcza miękka ściereczka, woda i środek przeznaczony do danego rodzaju kamienia. Preparaty o nieznanym składzie, silne kwasy oraz środki o właściwościach ściernych mogą zmienić wygląd niektórych powierzchni. Rozlane płyny warto usuwać bez zbędnej zwłoki, zwłaszcza jeżeli już blat wykonano z materiału podatnego na przebarwienia lub działanie substancji kwaśnych. Impregnacja może ograniczać wnikanie zabrudzeń w strukturę wybranych kamieni, ale nie projektuje pełnej ochrony przed plamami, zarysowaniami czy uszkodzeniami mechanicznymi. Częstotliwość jej wykonywania uzależniony jest od rodzaju skały, sposobu wykończenia i założeń dotyczących konkretnego produktu. Warto także pamiętać, że naturalne różnice w barwie, drobne żyłki i niewielkie odchylenia wzoru są cechami materiału, a nie zawsze oznaką wady. Przy ocenie powierzchni ważne jest odróżnienie takich cech od pęknięć, wyszczerbień i uszkodzeń powstałych w trakcie obróbki lub transportu. W przypadku plam, których nie można wyeliminować zwyczajnym czyszczeniem, sposób postępowania powinien być dobrany do rodzaju kamienia i źródła zabrudzenia, ponieważ niewłaściwie wykorzystany preparat może pozostawić trwały ślad.
Zobacz także: stół z blatem z kamienia do kuchni industrialnej.